تخت بیمارستانی یکی از مهمترین تجهیزات در مراقبتهای درمانی است. برخلاف تصور عموم، این تختها تنها مخصوص بیمارستانها نیستند؛ امروزه در منازل، مراکز نگهداری سالمندان، کلینیکها و حتی در مراقبتهای خانگی نیز مورد استفاده قرار میگیرند. با این حال، خرید تخت بیمارستانی برای استفادههای موقت یا کوتاهمدت ممکن است مقرونبهصرفه نباشد. در چنین شرایطی، گزینهٔ کرایه تخت بیمارستانی میتواند راهحل مناسبی باشد؛ چرا که با هزینهای کمتر، امکان استفاده از تختهای استاندارد و مجهز را فراهم میکند. البته همه تختهای بیمارستانی مشابه نیستند. هر مدل برای هدفی خاص طراحی شده است؛ از تختهای ساده دستی تا مدلهای پیشرفته برقی با تنظیمات کامل. شناخت انواع تخت و ویژگیهای آن به شما کمک میکند تا با توجه به نیاز بیمار و شرایط محیط، بهترین انتخاب را داشته باشید.
در ادامه این مطلب با مجله همراه باشید.
تعریف تخت بیمارستانی
تخت بیمارستانی (Hospital Bed) تختی است که برای بستری بیماران طراحی شده و امکان تنظیم بخشهای مختلف بدن مانند سر، کمر و پا را دارد. هدف اصلی از طراحی این تختها افزایش راحتی بیمار، تسهیل کار پرستار و جلوگیری از عوارضی مانند زخم بستر است.
انواع اصلی تختهای بیمارستانی
۱. تخت بیمارستانی ساده (تکشکن یا بدون شکن)
سادهترین نوع تخت بیمارستانی است و معمولاً فاقد تنظیمات پیچیده یا موتور برقی میباشد.
ویژگیها:
- بدون موتور و کنترل الکترونیکی
- تنظیم دستی محدود برای بخش سر یا پا
- مناسب بیماران موقت یا بستری کوتاهمدت
مزایا: قیمت پایین، دوام بالا، نگهداری آسان
معایب: راحتی کمتر برای بستریهای طولانی
کاربرد: مراکز عمومی درمانی، خانههای سالمندان، مراقبتهای خانگی ساده
۲. تخت مکانیکی (دستی)
این نوع تخت با استفاده از اهرم یا هندل، بخشهای مختلف بدن را تنظیم میکند.
ویژگیها:
- دارای دو یا سه بخش متحرک (شکن)
- تنظیم ارتفاع و زاویه با چرخاندن هندل
- بدون نیاز به برق
مزایا: دوام بالا، قیمت مناسب، تعمیر آسان
معایب: نیاز به نیروی فیزیکی برای تنظیم
کاربرد: بیمارستانهای عمومی و مناطقی با دسترسی محدود به برق
۳. تخت برقی (الکتریکی)
پیشرفتهترین و راحتترین نوع تخت بیمارستانی است که با موتور و کنترل الکترونیکی کار میکند.
ویژگیها:
- مجهز به یک تا سه موتور
- تنظیم ارتفاع، زاویه سر، کمر و پا با ریموت کنترل
- طراحی ارگونومیک و مناسب مراقبت طولانیمدت
مزایا: راحتی بالا، ایمنی بیشتر، کنترل آسان
معایب: قیمت بالاتر، نیاز به برق
کاربرد: بخشهای ICU و CCU، مراکز مراقبت از سالمندان، بیماران مزمن
۴. تخت ICU و CCU (مراقبت ویژه)
این تختها مخصوص بیماران در شرایط بحرانی هستند و امکانات پیشرفتهای دارند.
ویژگیها:
- تنظیمات کامل برقی
- قابلیت تغییر وضعیت ترندلنبرگ
- سیستم آلارم و قفل ایمنی
- قابلیت اتصال تجهیزات جانبی پزشکی
مزایا: ایمنی و راحتی حداکثری
معایب: قیمت بالا، نیاز به فضای زیاد و برق مداوم
کاربرد: بخشهای مراقبت ویژه و جراحیهای سنگین
۵. تخت خانگی (Home Care Bed)
برای استفاده در منازل طراحی شده و ترکیبی از کارایی و زیبایی است.
ویژگیها:
- معمولاً برقی یا نیمهبرقی
- طراحی سبک و جمعوجور
- مجهز به چرخ، بدساید و تشک مخصوص
مزایا: ظاهر زیبا، استفاده آسان، راحتی در محیط خانگی
معایب: تحمل وزن پایینتر در برخی مدلها
کاربرد: سالمندان، بیماران بستری در منزل
۶. تخت مخصوص زخم بستر
برای بیماران کمتحرک یا بستری طولانی طراحی شده است.
ویژگیها:
- همراه با تشک مواج
- تهویه مناسب و توزیع فشار
- برخی مدلها دارای سیستم هشدار یا تغییر وضعیت خودکار
مزایا: جلوگیری از زخم بستر، افزایش راحتی
معایب: هزینه بالا و نیاز به نگهداری منظم
کاربرد: بیماران فلج، مراکز توانبخشی، سالمندان بستری طولانیمدت
۷. تخت اطفال و نوزادان
برای حفظ ایمنی و راحتی کودکان و نوزادان طراحی شدهاند.
ویژگیها:
- ابعاد کوچکتر
- بدساید بلند با قفل ایمنی
- قابلیت تنظیم زاویه برای تغذیه و خواب
مزایا: ایمنی بالا، طراحی مناسب رشد کودک
کاربرد: بخشهای اطفال، NICU و مراقبت خانگی از نوزادان بیمار
اجزای اصلی تخت بیمارستانی
۱. بدنه (شاسی): از فولاد یا آلومینیوم ضدزنگ ساخته میشود و باید مقاوم و قابل شستوشو باشد.
۲. شکنها: قسمتهای متحرکی که زاویه سر، کمر و پا را تنظیم میکنند. هرچه تعداد شکنها بیشتر باشد، راحتی بالاتر است.
۳. بدساید (محافظ کناری): مانع سقوط بیمار میشود و در مدلهای جدید تاشو و قفلدار است.
۴. چرخها و ترمزها: برای جابجایی آسان و تثبیت تخت در محل موردنظر ضروری هستند.
۵. تشک: معمولاً از نوع فومی، اسفنجی یا مواج است و باید متناسب با وضعیت بیمار انتخاب شود.
نکات مهم هنگام خرید تخت بیمارستانی
- شناخت نیاز بیمار: بستری موقت یا طولانی، توان حرکتی یا ناتوانی کامل
- فضای نصب: ابعاد اتاق و دسترسی به برق را در نظر بگیرید
- نوع کنترل: برای بیماران ناتوان، مدلهای برقی توصیه میشود
- ایمنی: وجود بدساید، ترمز و لبههای گرد ضروری است
- برند معتبر: برندهای ایرانی مانند پیاوار، آریاطب، توانزیست سپاهان و کیانطب سلامت خدمات قابلاعتمادی ارائه میدهند
- تشک و لوازم جانبی: تشک مناسب، پایه سرم و میز بالاتختی تکمیلکننده کاربرد تخت هستند. برای کرایه أنواع ویلچر با قیمت های مناسب از وبسایت به توان کلیک کنید.
مزایای استفاده از تخت بیمارستانی استاندارد
- کاهش خطر زخم بستر و دردهای عضلانی
- افزایش ایمنی در جابجایی بیمار
- بهبود کیفیت خواب و تنفس
- راحتی بیشتر برای پرستار و خانواده
- امکان تنظیم دقیق وضعیت بدن مطابق با شرایط درمانی
